ผิวหนังทั่วไป

คีลอยด์ คืออะไร รู้สาเหตุ อาการ และวิธีรักษาแผลนูนให้เหมาะกับผิว

31 พฤษภาคม 2569

คีลอยด์ คือ รอยแผลที่หลายคนมองว่าเป็นแค่แผลเป็นธรรมดา แต่ความจริงแล้วคือเนื้อเยื่อที่เจริญเติบโตเกินขอบเขตของบาดแผลเดิม กลายเป็นก้อนนูนแข็งที่อาจมาพร้อมกับอาการคัน เจ็บ และส่งผลต่อความมั่นใจในชีวิตประจำวันอย่างที่ไม่คาดคิด ไม่ว่าจะเกิดจากสิว การเจาะหู หรือบาดแผลเล็กน้อยบนผิวหนัง รอยแผลเหล่านี้อาจพัฒนาเป็นคีลอยด์ได้ในคนที่มีแนวโน้มทางพันธุกรรมกรรมกรรมกรรม

หากคุณกำลังสงสัยว่า คีลอยด์คืออะไร คีลอยด์เกิดจากอะไร และมีวิธีรับมืออย่างไร บทความนี้จะพาคุณทำความเข้าใจตั้งแต่ต้นเหตุไปจนถึงแนวทางการรักษาที่ควรรู้

Key Takeaways

คีลอยด์ คือ แผลเป็นที่เกิดจากการสร้างคอลลาเจนมากเกินไป ทำให้แผลนูน แข็ง
สาเหตุของแผลคีลอยด์สามารถเกิดได้จากสิว ผ่าตัด เจาะหู หรือบาดแผลบนผิวหนัง
ลักษณะของคีลอยด์มักเริ่มจากรอยแดงหรือก้อนนูนเล็ก ๆ ก่อนพัฒนาเป็นแผลเป็นนูน
แนวทางการรักษาคีลอยด์มีหลายวิธี เช่น การฉีดยา เลเซอร์ ซิลิโคนเจล หรือการผ่าตัด โดยแพทย์จะประเมินตามขนาด อายุแผล และตำแหน่งของคีลอยด์แต่ละคน

สารบัญบทความ

คีลอยด์ คืออะไร แตกต่างจากแผลเป็นทั่วไปอย่างไร?

คีลอยด์ คือ

คีลอยด์ (Keloid) คือ รอยแผลเป็นที่เนื้อเยื่อเจริญเกินขอบเขตของบาดแผลเดิม เกิดจากการที่ร่างกายสร้างคอลลาเจน (Collagen) มากเกินความจำเป็นระหว่างกระบวนการซ่อมแซมผิวหนัง จนกลายเป็นก้อนนูนแข็ง มีสีแดงหรือชมพูเข้ม และอาจมาพร้อมกับอาการคันหรือเจ็บแสบ

แผลคีลอยด์ คือ แผลเป็นที่ไม่ยุบลงเองตามเวลา และในบางกรณีอาจขยายขนาดใหญ่ขึ้นเรื่อย ๆ แม้บาดแผลเดิมจะหายดีแล้ว ซึ่งไม่เป็นอันตรายต่อสุขภาพโดยตรง แต่อาจส่งผลต่อความมั่นใจและคุณภาพชีวิตได้

คีลอยด์ มีลักษณะอย่างไร

คีลอยด์ อาการเริ่มต้นมักปรากฏเป็นรอยนูนสีชมพู หรือแดงบริเวณที่เคยมีบาดแผล ก่อนจะค่อย ๆ เปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลเข้มหรือเข้มกว่าสีผิวปกติเมื่อเวลาผ่านไป เนื้อผิวบริเวณนั้นจะนูนขึ้น แต่ยังคงเรียบ ไม่มีขนขึ้น และมีขอบเขตที่ขยายออกเกินบริเวณบาดแผลเดิมอย่างชัดเจน

แผลเป็นนูน คัน และรู้สึกเจ็บแสบเมื่อถูกเสียดสี คือสัญญาณที่พบได้บ่อยในคีลอยด์ คือรอยแผลที่ไม่ได้แค่ทิ้งรอยไว้บนผิว แต่ยังส่งผลต่อความรู้สึกด้วย โดยเฉพาะคันแผลคีลอยด์ ที่อาจรุนแรงขึ้นเมื่ออากาศแห้งหรือเมื่อผิวถูกระคายเคือง หากเกาบ่อยอาจทำให้ผิวเกิดการอักเสบและแผลลุกลามได้ นอกจากนี้ คีลอยด์ คือ รอยแผลที่ไม่ยุบหายเองตามเวลา และอาจค่อย ๆ ขยายขนาดใหญ่ขึ้นได้แม้บาดแผลเดิมจะหายสนิทแล้ว

คีลอยด์ เกิดจากสาเหตุอะไร

มีปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการเกิดแผลคีลอยด์เกิดจากหลายประการ ได้แก่

พันธุกรรม ผู้ที่มีประวัติครอบครัวเป็นคีลอยด์ หรือเคยเกิดคีลอยด์ตั้งแต่วัยเด็ก มีแนวโน้มที่จะเกิดซ้ำได้ง่ายกว่าคนทั่วไป
สีผิว พบบ่อยในผู้ที่มีผิวสีเข้ม เช่น คนเอเชียและคนแอฟริกัน เนื่องจากเซลล์เมลาโนไซต์ (Melanocyte) อาจมีส่วนกระตุ้นการสร้างคอลลาเจนที่มากเกินสมดุล
ฮอร์โมน หญิงตั้งครรภ์มีโอกาสเกิดคีลอยด์สูงกว่าปกติ ในขณะที่หญิงวัยหมดประจำเดือนมักพบได้น้อยลง ชี้ให้เห็นว่าระดับฮอร์โมนมีส่วนเกี่ยวข้องโดยตรง
บาดแผลบนผิวหนัง แผลเป็นประเภทไหนก็ได้ที่ทำให้ผิวหนังเกิดความเสียหาย ไม่ว่าจะเป็นแผลจากการผ่าตัด แผลไฟไหม้ การเจาะหู หรือแม้แต่สิวอักเสบและสิวซีสต์ที่อักเสบรุนแรง ล้วนเป็นจุดเริ่มต้นของแผลคีลอยด์ได้ทั้งสิ้น

แผลคีลอยด์ เกิดขึ้นบริเวณไหนได้บ้าง

แผลคีลอยด์ คือแผลเป็นที่สามารถเกิดขึ้นได้แทบทุกจุดบนร่างกายที่เคยมีบาดแผล โดยตำแหน่งที่พบแผลคีลอยด์ได้บ่อย มีดังนี้

ใบหู คีลอยด์ที่หูเป็นหนึ่งในตำแหน่งที่พบบ่อยที่สุด มักเกิดหลังการเจาะหู ทั้งบริเวณติ่งหูและกระดูกอ่อน โดยก้อนคีลอยด์อาจมีขนาดใหญ่กว่ารูเจาะหลายเท่า
หน้าอก คีลอยด์อกมักพบในบริเวณกลางอกและรอบกระดูกสันอก ซึ่งเป็นจุดที่ผิวหนังมีแรงดึงรั้งสูงจากการเคลื่อนไหวในชีวิตประจำวัน
หัวไหล่และหลังส่วนบน บริเวณนี้มีผิวหนังที่เคลื่อนไหวและยืดหยุ่นตลอดเวลา จึงเป็นจุดที่คีลอยด์มีโอกาสเจริญเติบโตและขยายขนาดได้มาก
ใบหน้าและขากรรไกร สิวคีลอยด์หรือคีลอยด์จากสิวมักเกิดในบริเวณนี้ โดยเฉพาะในผู้ที่มีสิวเรื้อรังที่อักเสบซ้ำ ๆ การบีบหรือแกะสิวเองอาจกระตุ้นให้เกิดแผลคีลอยด์ได้ง่ายขึ้น
หน้าท้องและบริเวณแผลผ่าตัด แผลจากการผ่าตัดหรือแผลคลอดบุตรเป็นอีกหนึ่งสาเหตุที่พบบ่อย โดยเฉพาะในผู้ที่มีแนวโน้มทางพันธุกรรม

แผลเป็นนูน vs. แผลคีลอยด์ ต่างกันอย่างไร?

หลายคนมักสับสนระหว่างแผลเป็นนูนกับแผลคีลอยด์คืออะไร เพราะมองจากภายนอกอาจดูคล้ายกัน แต่ทั้งสองมีความแตกต่างที่สำคัญทั้งในแง่ลักษณะ โอกาสหายเอง และแนวทางการรักษาแผลเป็นนูนที่เหมาะสม ดังนี้

ลักษณะ	แผลเป็นนูน (Hypertrophic Scar)	แผลคีลอยด์ (Keloid)
ลักษณะของแผล	แผลนูนขึ้นเฉพาะบริเวณแผลเดิม ไม่ขยายเกินขอบเขต	รอยแผลเป็นนูนและขยายเกินขอบเขตของแผลเดิม
สีของแผล	สีแดงหรือชมพู อาจจางลงเมื่อเวลาผ่านไป	สีแดง น้ำตาล ม่วง หรือเข้มกว่าสีผิว และอาจเข้มขึ้นเรื่อย ๆ
อาการร่วม	อาจมีอาการคันหรือปวดในช่วงแรก แล้วดีขึ้นเมื่อเวลาผ่านไป	อาจมีอาการคัน ปวด และขยายขนาดได้เรื่อย ๆ
โอกาสยุบเอง	มีโอกาสยุบได้เองภายใน 6-12 เดือน	ไม่ยุบเอง และอาจขยายใหญ่ขึ้นได้เรื่อย ๆ
สาเหตุหลัก	เกิดจากแผลอักเสบหรือแรงดึงสูง เช่น แผลผ่าตัด แผลไฟไหม้	มีปัจจัยทางพันธุกรรม และเกิดได้จากแผลเล็กน้อย เช่น รอยเจาะ สิวอักเสบ
ตำแหน่งที่พบบ่อย	บริเวณที่มีการเคลื่อนไหวมาก เช่น บ่า อก เข่า ไหล่	หู บ่า คอ กราม กระดูกไหปลาร้า และกลางหลัง
การรักษา	อาจดีขึ้นเองหรือใช้ซิลิโคนเจลในการรักษา	การรักษาคีลอยด์ต้องการการดูแลจากแพทย์ เช่น การฉีดยา เลเซอร์ หรือการผ่าตัดร่วมกับการรักษาอื่น

อย่างไรก็ตาม แผลคีลอยด์หลายกรณีมีจุดเริ่มต้นจากปัญหาสิวที่ไม่ได้รับการดูแลอย่างถูกวิธี หากมีรอยสิว หรือปัญหาสิวขึ้นกรอบหน้าไม่ควรปล่อยทิ้งไว้ เพราะอาจนำไปสู่การเกิดแผลเป็นที่รักษายากขึ้นในภายหลัง

แผลคีลอยด์อันตรายหรือไม่

คีลอยด์ คือ รอยแผลเป็นที่ไม่เป็นอันตรายต่อสุขภาพโดยตรง ถึงแม้ตุ่มคีลอยด์จะมีขนาดใหญ่ขึ้นเรื่อย ๆ ก็ไม่มีความเสี่ยงในการพัฒนาไปเป็นเซลล์มะเร็งแต่อย่างใด อย่างไรก็ตาม แผลเป็นนูน เจ็บ คัน และการที่ก้อนขยายออกไปเรื่อย ๆ อาจส่งผลต่อความมั่นใจและคุณภาพชีวิตได้ โดยเฉพาะในตำแหน่งที่มองเห็นได้ชัดเจน จึงเป็นเหตุผลที่หลายคนเลือกเข้ารับการดูแลเพื่อลดขนาดและป้องกันการกลับมาซ้ำ หากคีลอยด์ที่เกิดขึ้นมีสาเหตุมาจากสิวอักเสบที่ยังไม่ได้รับการดูแล การรักษาสิวให้ตรงจุดตั้งแต่เนิ่น ๆ คือหนึ่งในวิธีที่ช่วยลดโอกาสเกิดแผลคีลอยด์ในอนาคตได้

รวมวิธีรักษาแผลคีลอยด์ให้เรียบเนียนขึ้น

แผลคีลอยด์

หลังจากที่แพทย์วินิจฉัยแล้วว่าแผลเป็นนูนเกิดจากอะไร และมีขนาดหรือความรุนแรงในระดับไหน แพทย์จะเลือกวิธีรักษาคีลอยด์ที่เหมาะสมกับแต่ละบุคคล ซึ่งในปัจจุบันมีหลายแนวทาง ดังนี้

การฉีดยาคอร์ติโคสเตียรอยด์ (Intralesional Corticosteroid Injection) คือการฉีดตรงเข้าไปในก้อนแผลโดยตรง เพื่อลดการอักเสบ ยับยั้งการสร้างคอลลาเจน (Collagen) ที่มากเกิน
การรักษาด้วยเลเซอร์ (Laser Therapy) แพทย์จะทำโปรแกรมเลเซอร์แผลเป็นที่ออกฤทธิ์ต่อหลอดเลือด กระตุ้นการจัดเรียงตัวของคอลลาเจนใหม่ใต้ผิวหนัง ช่วยให้แผลยุบลงและสีจางขึ้นได้
การผ่าตัด (Surgical Excision) ผ่าตัดคีลอยด์ที่มีขนาดใหญ่หรือไม่ตอบสนองต่อการฉีดยา โดยเฉพาะคีลอยด์บริเวณใบหู โดยการผ่าตัดมักทำร่วมกับวิธีอื่น เช่น การฉีดยาหรือการกดทับแผล
การกดทับแผล (Pressure Garment Therapy) การใช้ผ้ายืดหรืออุปกรณ์กดทับบริเวณแผลอย่างต่อเนื่อง ช่วยลดการนูนขึ้นของเนื้อเยื่อและป้องกันการกลับมาเป็นซ้ำหลังการผ่าตัด
การใช้แผ่นซิลิโคน (Silicone Gel Sheet) แผ่นซิลิโคนที่ปิดทับบริเวณแผลช่วยรักษาความชุ่มชื้นและลดแรงดึงบนผิว ซึ่งช่วยให้แผลค่อย ๆ แบนราบลงได้

หากคุณไม่แน่ใจว่าแผลที่มีอยู่เป็นคีลอยด์คืออะไรกันแน่ หรือควรเริ่มต้นรักษาด้วยวิธีใด สามารถปรึกษาแพทย์ผิวหนังได้โดยตรงผ่านแอป SkinX ได้เลย ไม่ว่าจะอยู่ที่ไหนก็สามารถพูดคุยกับแพทย์เฉพาะทางได้ทันที

คำถามที่พบได้บ่อย (FAQs)

ทำไมบางคนถึงเป็นคีลอยด์ง่ายกว่าคนอื่น?

คีลอยด์ คือ การเจริญเติบโตของเนื้อเยื่อแผลเป็นที่เชื่อมโยงโดยตรงกับพันธุกรรม ผู้ที่มีผิวคล้ำหรือมีประวัติครอบครัวเป็นแผลเป็นคีลอยด์มักมีแนวโน้มเกิดซ้ำได้ง่ายกว่า เนื่องจากกระบวนการสร้างคอลลาเจน (Collagen Synthesis) ในร่างกายทำงานมากเกินสมดุลหลังผิวหนังได้รับบาดเจ็บ

รักษาคีลอยด์เบื้องต้นด้วยตัวเองได้หรือไม่?

หากคีลอยด์อาการเริ่มต้นยังนูนไม่มาก การใช้แผ่นซิลิโคนเจล (Silicone Gel Sheet) หรือครีมที่มีส่วนผสมช่วยลดรอยแผลอาจช่วยชะลอได้บ้าง อย่างไรก็ตามหากแผลมีขนาดใหญ่ แข็ง หรือเป็นมานาน ควรให้แพทย์เฉพาะทางเป็นผู้วินิจฉัยและวางแผนรักษาคีลอยด์อย่างเหมาะสม

รักษาคีลอยด์หายขาดไหม? ทำอย่างไรไม่ให้กลับมาเป็นซ้ำ?

สามารถรักษาคีลอยด์ให้ยุบและจางลงได้ แต่โอกาสหายขาด 100% นั้นขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย การป้องกันไม่ให้กลับมาเป็นซ้ำทำได้โดยหลีกเลี่ยงการกระทบกระแทกบริเวณแผลเดิม และทำวิธีรักษาคีลอยด์อย่างต่อเนื่องตามคำแนะนำของแพทย์ รวมถึงติดตามอาการอย่างสม่ำเสมอ

คีลอยด์ คือ เรื่องที่ไม่ควรปล่อยผ่าน ให้ SkinX ช่วยดูแลผิวคุณ

คีลอยด์ คือ การเจริญเติบโตของเนื้อเยื่อแผลเป็นที่เกินขอบเขตปกติ เกิดได้จากหลายสาเหตุ ไม่ว่าจะเป็นการผ่าตัด อุบัติเหตุ หรือแม้แต่สิวอักเสบ หากปล่อยทิ้งไว้โดยไม่ดูแลแผลคีลอยด์อาจขยายใหญ่ขึ้นและยากต่อการรักษาคีลอยด์มากขึ้นเรื่อย ๆ การเข้าใจสาเหตุ ลักษณะ และแนวทางการรักษาตั้งแต่เนิ่น ๆ จึงเป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยให้จัดการกับปัญหานี้ได้อย่างตรงจุด

SkinX คือแอปพลิเคชันปรึกษาแพทย์ผิวหนังออนไลน์ที่ดาวน์โหลดได้ทั้งระบบปฏิบัติการ iOS และ Android ไม่ว่าคุณจะกังวลเรื่องคีลอยด์ คืออะไร หรืออยากรู้ว่าแผลที่มีอยู่เข้าข่ายต้องรักษาหรือไม่ SkinX พร้อมให้คุณปรึกษาแพทย์เฉพาะทางด้านผิวหนังได้จากทุกที่ทุกเวลา โดยรู้ค่าบริการล่วงหน้าก่อนเริ่มปรึกษา ไม่ต้องกังวลเรื่องค่าใช้จ่ายที่ไม่คาดคิด ปรึกษาก่อนแล้วค่อยจ่ายทีหลัง พร้อมรับสรุปผลการรักษาทันทีหลังจบการปรึกษา มีเภสัชกรคอยให้คำแนะนำด้านการใช้ยา และบริการจัดส่งยาตรงถึงบ้าน ครบจบในแอปเดียว

แอปพลิเคชัน ปรึกษาปัญหาและดูแลผิวโดยแพทย์ผิวหนังผู้ชำนาญการ

ครบ จบ เคลียร์ใน 15 นาที!